محمد حسن خان اعتماد السلطنه
870
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
وزارت شاه سلطان محمّد خدابنده را داشت به حكم اين پادشاه لشكر به گرجستان كشيده و كار را بر الكساندر والى گرجستان تنگ نموده لا بد مشار اليه خراج دوساله را تسليم نمود و هداياى وافره خدمت شاه سلطان محمّد فرستاد و دختر خود را به مزاوجت شاهزاده حمزه ميرزا داد . هم در اين سال عليقلى خان شاملو در خراسان لواى استقلال برافراخته قصد كرد كه خطبه و سكّه را به اسم شاهزاده عبّاس ميرزا ابن شاه سلطان محمّد نمايد لهذا ميرزا سلمان وزير شاهزاده سلطان حمزه ميرزا را بر آن بداشت كه با لشكر متوجّه خراسان گردد چون شاهزاده مشار اليه با لشكر به خراسان روان شد عثمان پاشا سردار عثمانى وقت و موقع را مساعد و مناسب دانسته فرصت غنيمت شمرد و با سپاه عثمانى به ولايت شيروان آمده تمام اين ناحيه را متصرّف گرديد . [ سنهء 990 هجرى - سنهء 1582 مسيحى ] آسيا - وفات اسكندر خان اوزبك كه بعد از فوت او در ماوراء النهر و بلخ به اسم عبد اللّه خان خطبه خواندند . هم در اين سال ميرزا سلمان وزير شاه سلطان محمّد به جهت كسر شوكت و استقلال عليقلى خان شاملو كه مىخواست شاهزاده عبّاس ميرزا را در خراسان به پادشاهى بردارد قصد كرد او را از بيگلربيگىگرى خراسان معزول سازد لهذا منشور ايالت هرات را به اسم ولى خليفه شاملو كه در نيشابور حكومت داشت نوشت و مشار اليه به رسم ايلغار روانهء هرات شد ، عليقلى خان ظاهرا به قدم اطاعت پيش آمده امّا فولاد خليفه را با خود متّفق ساخته او را با زهرى به استقبال ولى خليفه شاملو فرستاد و فولاد خليفه ولى خليفه شاملو را مسموم كرده به هرات بازگشت چون اين خبر به شاهزاده حمزه ميرزا رسيد به اتّفاق ميرزا سلمان و عساكر خود به طرف قلعهء تربت راندند و اين قلعه در تصرّف مرشد قليخان كه يكى از همدستان با اقتدار عليقلى خان شاملو مىبود بود ، شاهزاده سلطان حمزه ميرزا قلعهء تربت را محاصره كرده ششماه مدّت محاصره طول كشيد و فتح قلعه ميسّر نشد و لشكريان به ستوه آمده آثار انكسار در ايشان پديدار گشت لهذا از اين محلّ حركت كردند و متوجّه هرات شدند كه اين ولايت را مسخّر نمايند و در اين حال